พ.ศ.2317 จากหลักฐานจารึกในใบลาน เรื่อง “ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ ”

 

          บันทึกว่า สมัยพระเจ้ากาวิละ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่องค์ที่ 1 สั่งให้เจ้าอุปราชธรรมลังกา(ต่อมาได้รับการสถาปนาเป็นพระเจ้าเชียงใหม่องค์ที่ 2 ยกกำลังทหาร 500 คน ไปเข้าตีกวาดต้อนเทครัวราษฎร จากเมืองซวาด เมืองแหน ลงมาใส่ไว้ในเมืองเชียงใหม่ ความดังนี้
 

..ถึงศักราช  1146 ปีกาบสี ขณะนั้นเดือน 4 เพ็ญ  เม็งวันพุธ  ม่าน(พม่า) พะคานแมงคี จากเมืองอังวะ ลงมาล้อมวังขังเวียงละคร(ลำปาง) พระเป็นเจ้ามังราวชิรปราการกำแพงแก้ว (พระเจ้ากาวิละ) ยกรี้พลสุรโยธา พันหนึ่งต่อสู้รบม่าน แล้วส่งหนังสือให้แสนสุลัวะไปเพ็จทูลขอกำลังจากพระมหากษัตริย์เจ้า(พระเจ้ากรุงธนบุรี) มาช่วยตีม่าน พระเป็นเจ้าต่อสู้รบม่านอยู่เมืองละครได้ 2 เดือน อีก 26 วัน พระมหากษัตริย์เจ้าเกณฑ์แม่ทัพนายกอง คุมรี้พล 30,000 ขึ้นมาตีม่าน แตกกระจัดกระจายไป ม่านแตกไปแล้ว พระเป็นเจ้ามีหนังสือให้ผู้ใช้ ขี่ม้ามาด้วยรีบฉับพลัน ให้เจ้ามหาอุปราชตนเป็นน้องยังเมืองป่าซาง ให้ยกไปตีเอาเมืองซวาด.. ณ วันเดือน 7 แรม 6 ค่ำ วัน 5 (พฤหัสบดี) เจ้ามหาอุปราชยกไปคราวทาง 7 คืน ถึงเมือง ซวาด ขณะนั้นพญาซวาด  มากับม่านล้อมเมืองละครแตกขึ้นไปยังไม่ถึงบ้านเมือง เจ้ามหาอุปราชผจญเอาเมืองซวาดได้แล้ว เลยเข้าตี “เมืองแหน”กวาดเอาครอบครัว เมืองซวาด “เมืองแหน”ลงมาใส่บ้านเมือง..

 

เอกสารอ้างอิง   :  สถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (2524) ตำนานพื้นเมืองลานนาเชียงใหม่  โรงพิมพ์หน่วยงานศึกษาวิจัย
                คัมภีร์ใบลานในภาคเหนือโครงการร่วมระหว่าง
พิพิธภัณฑ์ชาติพันธุ์วิทยาแห่งโอซากาและสถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่